Beschrijving
Uw meetwaarde zegt pas iets als u uw pH erbij weet
Dit is de meting waarbij het getal alleen niet genoeg is. Twee vijvers kunnen exact dezelfde waarde meten, en in de ene gebeurt er niets terwijl in de andere de kieuwen van de koi worden aangetast. Het verschil zit in de pH.
Twee vormen van dezelfde stof
Uw koi scheiden voortdurend stikstofafval uit, vooral via de kieuwen. In het water komt dat in twee gedaanten voor:
- Ammonium (NH₄⁺) — de gebonden vorm. Betrekkelijk onschuldig.
- Ammoniak (NH₃) — de vrije vorm. Giftig, ook in kleine hoeveelheden.
Het is dezelfde stof; alleen de vorm verschilt. En die twee staan met elkaar in evenwicht.
Wat uw pH ermee doet
Hoe hoger de pH, hoe meer van dat evenwicht naar de giftige kant schuift. Bij een pH van 7 is vrijwel alles de onschuldige ammoniumvorm. Bij een pH van 8,5 is een aanzienlijk deel omgezet in ammoniak. Temperatuur werkt dezelfde kant op: warmer water betekent meer van de giftige vorm.
Dat verklaart waarom problemen met ammoniak meestal in de zomer opduiken, en waarom ze in de loop van de middag erger worden — dan is uw pH op zijn hoogst en het water op zijn warmst.
Meet daarom uw pH erbij. Zonder dat getal weet u niet of u naar een schoonheidsfoutje kijkt of naar een probleem.
De valkuil: pH verhogen terwijl er ammonium in het water zit
Hier gaat het soms goed mis, en ik wil het daarom nadrukkelijk noemen.
Stel: u meet een lage pH én een meetbare ammoniumwaarde. De verleiding is groot om die pH op te krikken, want een lage pH is ook niet goed. Doe dat niet zonder eerst het ammonium aan te pakken. Door de pH te verhogen zet u in korte tijd onschuldig ammonium om in giftig ammoniak — en dan heeft u met de beste bedoelingen een vergiftiging veroorzaakt.
Eerst het ammonium omlaag, dan pas de pH corrigeren. Twijfelt u over de volgorde, bel me even; dit is precies zo’n moment waarop één telefoontje een vijver scheelt.
Waar het vandaan komt
Een meetbare waarde betekent bijna altijd dat uw filter het niet bijhoudt:
- Filter nog niet ingedraaid — in het voorjaar of bij een nieuwe vijver.
- Te veel vis voor de filtercapaciteit.
- Te veel gevoerd, of voer dat blijft liggen.
- Na een medicijnkuur, waarbij een deel van uw filterbacteriën het loodje heeft gelegd.
- Filtermassa te grondig schoongemaakt — met kraanwater in plaats van vijverwater.
Wat u doet bij een meetbare waarde
De streefwaarde is 0. Alles daarboven vraagt actie:
- Stop met voeren of voer fors minder. Geen voer betekent geen nieuw afval.
- Ververs een deel van het water — dat verdunt direct.
- Zorg voor extra beluchting.
- Ondersteun uw filter met filterbacteriën.
- Meet dagelijks tot de waarde weer op nul staat.
- Verhoog uw pH niet zolang de waarde meetbaar is.
Wanneer meten?
- In het voorjaar, tijdens het opstarten van uw filter — wekelijks tot de waarde stabiel nul is.
- Na een medicijnkuur, want die kost u filterbacteriën.
- Als u nieuwe vissen heeft toegevoegd.
- Bij hangende of happende koi, samen met nitriet en zuurstof.
- Bij aanhoudend warm weer — dan is dezelfde waarde giftiger.
Productgegevens
- Merk: Colombo
- Type: druppeltest met kleurenkaart
- Meet: NH₃ (ammonia)
- Streefwaarde: 0
- Geschikt voor: vijver- en aquariumwater
- Artikelnummer: 05020291
Meet u iets? Bel dan gerust
Een meetbare ammoniawaarde is niet iets om een weekje aan te kijken. Bel me met uw waarde, uw pH en de watertemperatuur, of kom langs in ‘s-Gravendeel met een monster. Dan bepalen we samen wat er moet gebeuren — en in welke volgorde, want die volgorde doet er hier echt toe.




