Takazumi Tremafix PRO 500 ml — als de gewone Tremafix niet meer werkt

“De Tremafix werkt niet meer”

Die zin hoor ik vaker dan me lief is. Iemand heeft de gewone Tremafix gebruikt, netjes volgens het schema, en twee weken later schuren de vissen nog steeds. Dan is er meestal maar één antwoord: de wormen zijn resistent geworden, en dan kunt u beter met Tremafix PRO aan de slag. Daarmee heeft u een bredere schaal om de parasieten mee op te pakken.

Waarom dat werkt, en waarom u niet zómaar altijd naar PRO moet grijpen, leg ik hieronder uit.

Wat resistentie is, in gewone taal

In elke wormenpopulatie op uw vis zitten toevallig een paar exemplaren die net iets minder gevoelig zijn voor het middel. Behandelt u, dan gaan de gevoelige dood en blijven die paar over. Die planten zich voort. Doet u dat een paar seizoenen achter elkaar met hetzelfde middel, dan bestaat uw hele populatie uiteindelijk uit nakomelingen van de overlevers.

Dat gaat sneller als:

• U elk jaar hetzelfde middel gebruikt, uit gewoonte.
• U te laag doseert, omdat u uw vijver te klein inschat of “voorzichtig wilt beginnen”. Een halve dosis doodt de gevoelige wormen en laat precies de taaie in leven. Dat is resistentie kweken in het klein.
• U op verdenking behandelt in plaats van op diagnose. Elke onnodige kuur telt mee.

Maar controleer eerst of het wél resistentie is

Ik zeg dit erbij omdat het me te vaak is voorgekomen. Drie dingen lijken op resistentie en zijn het niet:

• Het was helemaal geen worm. Schuren en klemmen ziet u ook bij Trichodina, Chilodonella en Costia, en daar doet géén enkel wormenmiddel iets tegen.
• Het was kieuwworm en u stopte te vroeg. Kieuwworm legt eieren die het middel overleven. Slaat u de herhaling over, dan komt het gewoon terug — dat lijkt op resistentie maar is een niet-afgemaakte kuur.
• Uw water was te vuil. Takazumi zet het zelf op de verpakking: in sterk organisch belast water werkt dit type middel minder goed.

Kijk dus onder de microscoop voordat u concludeert dat het middel de schuld is. Ziet u nog steeds levende wormen na een correct uitgevoerde kuur, dán is overstappen terecht.

Waarom PRO wél aanslaat

Dit is geen sterkere Tremafix. Het is een ander middel, en dat onderscheid is precies waar het om draait.

De gewone Tremafix werkt op flubendazol. Tremafix PRO bevat dat niet, maar drie andere stoffen:

• Praziquantel (72 mg/ml) — het klassieke middel tegen platwormen, en dus tegen uw huid- en kieuwwormen.
• Lufenuron (3,6 mg/ml) — remt de aanmaak van chitine, het pantsermateriaal van kreeftachtigen. Karperluis, ankerworm en kieuwkreeftjes kunnen daardoor niet meer vervellen.
• Rafoxanide (0,18 mg/ml) — verbreedt het bereik verder.

Omdat er geen enkele stof in zit die ook in de gewone Tremafix zit, is er geen kruisresistentie. Wormen die aan flubendazol gewend zijn geraakt hebben tegen praziquantel niets opgebouwd. Vandaar dat het werkt waar het andere middel is opgehouden.

En daar komt de breedte bij: met drie stoffen pakt u wormen én kreeftachtigen tegelijk. Zit er naast een wormenprobleem ook karperluis of ankerworm, dan is dit het middel.

Dus altijd maar PRO? Nee

Dat is de verleiding, en het is precies hoe u over vijf jaar hetzelfde probleem heeft met dit middel. Praziquantel is te kostbaar om als standaard te gebruiken en te belangrijk om te verspelen.

Mijn advies: behandel alleen als u onder de microscoop hebt gezien dat er wormen zitten, doseer dan vóór de volle hoeveelheid, en maak de kuur af. Een goed uitgevoerde behandeling met het juiste middel is de beste bescherming tegen resistentie die er bestaat.

Dosering

Maak alles wat u gebruikt eerst nat — ook uw handen, of trek handschoenen aan. Meet af met het meegeleverde maatbekertje en giet het rustig bij de uitstroom van uw filter, of in een emmer met een bodempje water dat u daarna over de vijver verdeelt. Rustig gieten voorkomt klonteren.

Bij huidworm, karperluis, ankerworm en kieuwkreeftjes: alleen op dag 1, 25 ml per 1.000 liter.

Bij kieuwworm: 25 ml per 1.000 liter op dag 1, dag 7 en dag 14 — die laatste alleen als uw water kouder is dan 17 °C. Ververs steeds na zes tot zeven dagen, vóór de volgende toediening, ongeveer een kwart van het water.

Dat verschil is geen slordigheid in het schema. Huidworm baart levende jongen die net zo gevoelig zijn als hun ouders, dus één ronde volstaat. Kieuwworm legt eieren, en die eieren overleven het middel. U moet er dus opnieuw bij zijn als ze zijn uitgekomen — en in koud water duurt dat langer, vandaar die derde ronde.

Hoeveel behandelingen zitten er in deze fles?

Bij 25 ml per 1.000 liter is 500 ml per dosering genoeg voor 20.000 liter. Wat dat betekent voor uw hele kuur hangt af van waar u tegen behandelt:

• Huidworm of kreeftachtigen (één dosering): vijver tot 20.000 liter
• Kieuwworm boven 17 °C (twee doseringen): vijver tot 10.000 liter
• Kieuwworm onder 17 °C (drie doseringen): vijver tot ongeveer 6.600 liter

Reken dat vooraf uit. Bij kieuwworm halverwege zonder middel komen te zitten is het slechtst denkbare scenario: dan heeft u de volwassen wormen gedood, de eieren laten uitkomen, en niets om de tweede ronde mee te doen. Dat is een leerschool voor de parasiet.

Zorg voor schoon water vóór u begint

Takazumi vermeldt het zelf: in sterk organisch belast water vermindert de werking. Haal dus blad en slib eruit, spoel uw voorfilter, en behandel niet in een vijver waar de bodem vol ligt. Anders zit u straks te twijfelen of het middel faalde of uw vijver.

Zet uw beluchting aan tijdens de behandeling en combineer nooit twee diergeneesmiddelen tegelijk — houd tussen verschillende kuren voldoende tijd aan.

Productgegevens

• Merk: Takazumi
• Type: diergeneesmiddel tegen huid- en kieuwwormen en parasitaire kreeftachtigen
• Werkzame stoffen: praziquantel 72 mg/ml, rafoxanide 0,18 mg/ml, lufenuron 3,6 mg/ml
• Bevat géén flubendazol — daarin verschilt PRO van de gewone Tremafix
• Inhoud: 500 ml
• Werkt tegen: huidworm (Gyrodactylus), kieuwworm (Dactylogyrus), karperluis (Argulus), ankerworm (Lernaea), kieuwkreeftjes (Ergasilus)
• Dosering: 25 ml per 1.000 liter — per dosering voldoende voor circa 20.000 liter
• Geschikt voor: alle soorten vijvervissen
• Let op: werkt minder goed in sterk organisch belast water
• Artikelnummer: MTnv4742

Voordat u overstapt: laat het mij even zien

Neem een afstrijkje mee naar ‘s-Gravendeel, of de vis zelf. Onder de microscoop zie ik binnen tien minuten of er nog wormen zitten, en of het huidworm of kieuwworm is — want dat bepaalt uw hele doseerschema. En als blijkt dat het toch een eencellige was, bespaart u zich een fles die u niet nodig had.

Dat kost u niets. Bellen mag ook, dan denk ik met u mee over wat u al gebruikt heeft.

Tremafix PRO is een diergeneesmiddel. Gebruik diergeneesmiddelen veilig en lees vóór gebruik de gebruiksaanwijzing en het etiket. Behandel bij voorkeur op advies van een deskundige.

De maten op een rij: 250 ml · 500 ml (deze pagina) · 1 liter.

Geschreven door Wim Maat — eigenaar van Koi Care Hoeksche Waard in ‘s-Gravendeel. Ruim 30 jaar in de koi, drie keer per jaar in Japan om zelf bij de kwekers te selecteren. Meer over mij · Stel gerust een vraag